“Вяртанне“. Персанальная фотовыстава Зіновія Шэгельмана

Шмат гадоў таму магілёускі дзіцячы хірург Зіновій Шэгельман, захоплены фатаграфіяй, аб’яднаў аднадумцаў у фотаклуб ”Вяселка”. І Магілёў з таго часу стаў без усякага перабольшвання сталіцай фотамастацтва ўсяго былога Саюза. “Вясёлкаўцы” імкнуліся ўстанавіць творчыя кантакты з падобнымі аб’яднаннямі не толькі сваёй краіны, але і замежжа. Праводзіліся шматлікія выставы, фотафестывалі. За час існавання клуба яго кіраўнік прымаў удзел амаль у 500 выставах і конкурсах, на якіх атрымаў больш 200 узнагарод за тэхнічнае і мастацкае майстэрства. Яго персанальныя выставы праводзіліся ў трыццаці гарадах краіны і замежжа. Ён стаў ганаровым членам фатаклубаў Аргенціны, Венгрыі, Польшчы і іншых краін. Амерыканская асацыяцыя фатографаў тройчы ўзнагароджвала фотамайстра тытулам “Зоркавы класс”. У 1988 годзе ён стаў членам міжнароднай федэрацыі фотамастацтва-АФИАП.
У недалёкім мінулым з творчасцю З. Шэгельмана азнаёміліся і бабруйчане пад час яго вернісажу ў нашым горадзе.
Аднак творчы лёс гэтага майстра фатаграфіі складваўся вельмі няпроста. Справа ў тым, што шэгельманаўская “Вясёлка” ззяла адасоблена ад кіруючых і накіроўваючых кабінетаў. Ідэалагічны гром грымнуў газетнымі артыкуламі і пратаколамі аб асуджэнні яго дзейнасці за нібыта “знявагу нашага лепшага ў свеце ладу, за скажэнне рэчаіснасці…” Цішыня і насцярожанасць вакол фотамайстака доўжылася амаль да канца 80-х гадоў.
Ў 1990 годзе З. Шэгельман выехаў на пастаяннае месца жыхарства ў Ізраіль. Зрабіў ён гэта не толькі з-за цягі да “зямлі запаведнай”.
Пасля ад’езду ў Ізраіль З. Шэгельман удзельнічаў у 100 міжнародных салонах і атрымаў 12 медалёў, у тым ліку тры залатыя. Тут паспяхова прайшлі яго тры персанальныя выставы.
Сапраўднае мастацтва вышэй за часовыя паняцці і ідэялагічныя крытэрыі. Яно ўрэшце рэшт перамагае.Калісці на некатрых фотаработах Шэгельмана “запальвалася” забароненая тады шасціканцовая зорка Сіона. Цяпер у камяністыя пейзажы Ізраіля ён дадае сум-палёт бусловых крылляў Беларусі. І на выставы майстра зноў збіраюцца сябры і паклоннікі яго мастацтва. Сёлета яго персанальныя выставы з вялікім поспехам прайшлі ў Магілёве і Мінску.
І вось цяпер экспазіцыю фотомастака пад назвай “Вяртанне” бабруйчане могуць убачыць і ацаніць. Яна разгорнута ў гарадской Выставачнай зале і працягваецца да сярэдзіны верасня.
На гэтым вернісажы З. Шэгельман экспануе каля 100 чорна-белых фотаздымкаў. Некалькі яго работ выкананы з выкарыстаннем таніравання. Калекцыя ахоплівае трохгадовы перыяд яго творчаці пасля ад’езду з Беларусі. Больш палавіны яе займаюць рэпартажныя серыі яго новага дома.
Пад сваім вуглом бачання мастак паказвае старажытныя мясціны: Іерусалім, Аку, Цфат, Тэль-Авіў, Хайфу, Галаны, вусветна вядомы музей катастрофы еўрапецскага яўрэйства “Яд-Вашэм”.
Сюжэтныя фотаэцюды, мастацкія сімвалічна-псіхалагічныя і партрэтныя серыі – усё гэта асэнсаванне майстрам свайго далейшага шляху на пераломе ў жыцці і творчасці. Хтосьці ўсміхнецца, а хто і паспачувае яму, таму што не ўсе аднолькава ўспрымуць яго новую экспазіцыю. Аднак несумненна адно: яна стала падзеяй у культурным жыцці Бабруйска.

Падрыхтавала матэрыял да публікацыі С. Прывалава, дырэктар гарадской Выставачнай залы.
Бабруйскае жыцце №93 (17 жніуня 1993 г.)


Фотарэпрадукцыя Iгара Волкава